نحوه کار با دستگاه بلوک زن دستی
دستگاه بلوک زن یکی از پرکاربردترین ماشینآلات صنعت ساختمان است که برای تولید بلوکهای سیمانی مورد استفاده در دیوارچینی، دیوار حیاط، ساختمانهای مسکونی و صنعتی به کار میرود. در بین انواع این دستگاه، دستگاه بلوک زن دستی به دلیل قیمت مناسب، سادگی کارکرد و نیاز نداشتن به سرمایه اولیه بالا، گزینه محبوب کارگاههای کوچک و متوسط تولید بلوک است. در این مقاله بهطور کامل و گامبهگام توضیح میدهیم که نحوه کار با دستگاه بلوک زن دستی چگونه است، چه تفاوتی با نمونههای نیمهاتوماتیک و اتوماتیک دارد، و چطور ویبره دستگاه را بهدرستی تنظیم کنیم تا بلوکهایی مقاوم و بدون ترک تولید کنید.
معمولا تمامی ماشین آلات صنعتی، در کاتالوگ محصول، آموزش کار با دستگاه را قرار می دهند تا خریدار برای استفاده از دستگاه با مانعی روبرو نشود. دستگاه بلوک زن دستی دارای پیچیدگی خاصی نیست و کار با آن آسان می باشد، به همین دلیل هیچ آموزشی به همراه دستگاه ارائه نمی شود. شاید برای کسانی که برای اولین بار می خواهند کار با این دستگاه را آغاز کنند، نحوه کار با دستگاه بلوک زن را بلد نبوده و هنگام کار با مشکلاتی روبرو می شوند. در این مقاله سعی کردیم با زبان خیلی ساده نحوه کار با دستگاه را برای شما خریداران عزیز توضیح دهیم.
دستگاه بلوک زن دستی چیست؟
دستگاه بلوک زن دستی ماشینی است با یک الکتروموتور تکفاز که با برق شهری کار میکند و برخلاف نمونههای اتوماتیک، اکثر مراحل تولید (پر کردن قالب، فشردهسازی و جابهجایی) توسط اپراتور و بهصورت دستی انجام میشود. این دستگاه معمولاً دارای قالبهای چهارتایی یا پنجتایی است و برای تولید بلوکهای سیمانی توخالی و توپر با ابعاد استاندارد ساختمانی طراحی شده است.
نحوه کار با دستگاه بلوک زن دستی (آموزش گامبهگام)
برای اینکه بلوکهایی با کیفیت و استاندارد تولید کنید، لازم است مراحل زیر را دقیق و به ترتیب انجام دهید.
گام اول: آمادهسازی محل و اتصال برق دستگاه
در این مرحله دستگاه را در محل قرار داده و برق آن را راه اندازی می کنیم و به پریز برق شهری متصل می کنیم، چرا که الکتروموتور آن تک فاز بوده و با برق شهری قابل استفاده می باشد. بعد از اتصال دستگاه به پریز برق، نوبت افزودن مواد اولیه به درون قالب بلوک زن دستی می باشد. مواد اولیه ای چون شن و ماسه و پوکه را توسط فرغون به درون قالب های دستگاه اضافه می کنیم. قالب دستگاه بلوک زن دستی، به صورت چهار تایی و پنج تایی می باشد و به سرعت مملو از مواد می شود و این مرحله از کار با دستگاه بلوک زن با سرعت بالایی انجام می شود.
گام دوم: آمادهسازی و ریختن مواد اولیه داخل قالب
پس از پر کردن مواد درون قالب دستگاه، به وسیله شن کش مواد را به خوبی درون قالب ها فشرده می کنیم و در این حین نیاز است تا ویبره دستگاه روشن شود. ویبره با لرزاندن بدنه قالب، باعث متراکم شدن مواد درون آن می شود و در این حالت می توان مواد بیشتری را درون قالب ریخته و به خوبی فشرده کرد. هر چقدر میزان مواد بیشتر و فشرده تر باشد، کیفیت بلوک بالاتر خواهد رفت. پس از طی مراحل مواد ریزی و ویبره زدن، وارد مرحله سوم می شویم.
گام سوم: روشن کردن ویبره و فشردهسازی اولیه
بلافاصله بعد از پر شدن قالب، ویبره دستگاه را روشن کنید. لرزش ایجادشده باعث میشود ذرات مواد در کنار هم جای بگیرند، هوای داخل مخلوط خارج شود و بتوان مواد بیشتری در همان حجم قالب جای داد. هرچه تراکم مواد در این مرحله بیشتر باشد، مقاومت نهایی بلوک بالاتر خواهد رفت.
گام چهارم: کوبیدن دستی با دسته چکشی
پس از خاموش کردن ویبره، با استفاده از دسته بلوکزن (که ساختاری شبیه چکش دارد) چند ضربه محکم و پیوسته روی سطح مواد وارد کنید. این مرحله جایگزین فشار هیدرولیکی است که در دستگاههای اتوماتیک وجود دارد و هرچه با قدرت و دقت بیشتری انجام شود، بلوک نهایی یکنواختتر و مقاومتر خواهد بود.
گام پنجم: تخلیه بلوک روی زمین و خشک شدن
با بالا بردن اهرم یا شانه دستگاه و هدایت آن به سمت جلو، بلوکهای تازه از قالب خارج و روی سطح صاف زمین قرار میگیرند. بلوکها باید بین ۱۰ تا ۱۵ روز در محیط سایه و بدون تابش مستقیم آفتاب خشک شوند تا رطوبت آنها بهطور یکنواخت گرفته شود و از ترک خوردن جلوگیری شود. به همین دلیل برای کارگاه تولید بلوک، فضای باز و نسبتاً وسیعی مورد نیاز است.
تنظیم ویبره دستگاه بلوک زنی؛ نکتهای که کیفیت بلوک را تعیین میکند
یکی از مهمترین عوامل موفقیت در تولید بلوک، تنظیم درست ویبره دستگاه بلوک زنی است. اگر شدت ویبره کم باشد، مواد بهخوبی متراکم نمیشوند و بلوک پس از خشک شدن ترک میخورد یا شکننده میشود. اگر شدت ویبره بیش از حد باشد، ممکن است دانههای درشت شن و ماسه از یکدیگر جدا شده و باعث ناهمگونی بافت بلوک شوند. برای تنظیم صحیح ویبره باید موارد زیر را رعایت کنید:
- زمان ویبرهدهی را متناسب با نوع مصالح (پوکه معدنی، شن و ماسه یا سرباره) تنظیم کنید؛ مصالح سبکتر به زمان کمتر و مصالح سنگینتر به زمان بیشتری نیاز دارند.
- دور موتور ویبره را در ابتدای کار روی حالت متوسط قرار دهید و بر اساس نتیجه بلوک اول، آن را افزایش یا کاهش دهید.
- رطوبت مخلوط را کنترل کنید، چون ویبره روی مواد بیشازحد خشک تأثیر کمتری دارد.
- بعد از هر تغییر در نسبت مصالح، یک بلوک آزمایشی تولید کنید و سطح آن را از نظر یکنواختی و تراکم بررسی کنید.
تفاوت دستگاه بلوک زن دستی، نیمهاتوماتیک و اتوماتیک
پیش از خرید یا شروع کار، شناخت تفاوت این سه نوع دستگاه به شما کمک میکند روش کار را بهتر درک کنید:
| نوع دستگاه | نحوه فشردهسازی | نیاز به نیروی انسانی | ظرفیت تولید |
|---|---|---|---|
| دستی | ویبره + کوبش دستی | بالا | کم تا متوسط |
| نیمهاتوماتیک | ویبره + فشار هیدرولیک، جابهجایی دستی | متوسط | متوسط |
| اتوماتیک | ویبره + فشار هیدرولیک + جابهجایی خودکار | کم | بالا |
نحوه کار با دستگاه بلوک زنی نیمهاتوماتیک
در دستگاه نیمهاتوماتیک، مرحله پر کردن قالب معمولاً همچنان دستی یا با کمک هاپر انجام میشود، اما فشردهسازی مواد بهجای کوبش دستی، توسط یک سیستم هیدرولیک یا پنوماتیک انجام میشود. اپراتور تنها با فشار دادن یک اهرم یا دکمه، فرآیند فشردهسازی را فعال میکند و دستگاه بهصورت خودکار بلوک را از قالب خارج کرده و روی پالت قرار میدهد. این روش نسبت به نوع دستی، خستگی کارگر را کاهش داده و یکنواختی بلوکها را افزایش میدهد.
نحوه کار با دستگاه بلوک زنی اتوماتیک
در دستگاه بلوک زن اتوماتیک، تمام مراحل کار با دستگاه بلوک زن اتوماتیک از تغذیه مواد اولیه تا فشردهسازی، ویبره، تخلیه بلوک روی پالت و حتی انتقال پالتها به محل خشک شدن، توسط سیستم کنترل PLC و بدون دخالت مستقیم اپراتور انجام میشود. اپراتور تنها وظیفه نظارت، تنظیم پارامترها (زمان ویبره، فشار، تعداد سیکل) و کنترل کیفیت خروجی را بر عهده دارد. این نوع دستگاه برای تولید انبوه و کارخانههای بزرگ بلوکسازی مناسب است و هزینه سرمایهگذاری بالاتری نسبت به نوع دستی و نیمهاتوماتیک دارد.
آموزش بلوک زنی سیمانی: نسبت مناسب مصالح
برای تولید بلوک با کیفیت، ترکیب مصالح اهمیت زیادی دارد. یک نسبت رایج و آزمایششده برای بلوکهای دیواری عبارت است از:
- ۱ قسمت سیمان
- ۵ تا ۶ قسمت مخلوط شن و ماسه یا پوکه معدنی
- آب به میزان کافی برای رسیدن به رطوبت مناسب (نه شل، نه خشک)
نسبت دقیقتر بسته به نوع کاربری بلوک (باربر یا غیرباربر)، نوع مصالح محلی و استاندارد مورد نظر میتواند تغییر کند. توصیه میشود پیش از تولید انبوه، چند بلوک آزمایشی بسازید و پس از گذشت زمان خشک شدن، مقاومت و ظاهر آنها را بررسی کنید.
نحوه ساخت دستگاه بلوک زنی دستی (برای تولید در مقیاس کوچک)
برخی افراد برای شروع کار در مقیاس کوچک، به دنبال ساخت دستگاه بلوک زن دستی بهصورت خانگی یا کارگاهی هستند. اجزای اصلی چنین دستگاهی عبارتاند از:
- شاسی فلزی برای نگهداشتن قالب و مکانیزم حرکت
- قالب فلزی به شکل و ابعاد بلوک موردنظر (چهارتایی یا پنجتایی)
- موتور ویبره تکفاز که به بدنه قالب متصل میشود
- اهرم یا دسته چکشی برای فشردهسازی دستی مواد
- چرخ یا غلتک برای جابهجایی راحت دستگاه روی زمین
ساخت این دستگاه نیازمند دقت در جوشکاری، تراز بودن قالب و انتخاب موتور ویبره با توان مناسب است؛ در غیر اینصورت کیفیت بلوکهای تولیدی افت میکند. برای کسانی که تجربه فنی کافی ندارند، خرید دستگاه آماده معمولاً بهصرفهتر و مطمئنتر است.
خرید دستگاه بلوک زن دستی: نو یا دست دوم؟
برای خرید، دو مسیر اصلی پیش روی شماست:
- خرید دستگاه نو از تولیدکنندگان تخصصی ماشینآلات ساختمانی: این گزینه معمولاً گارانتی و خدمات پس از فروش دارد.
- خرید دستگاه بلوک زنی دستی دست دوم: قیمت پایینتری دارد اما لازم است پیش از خرید، وضعیت موتور، ویبره و قالب را از نظر فرسودگی و صافی سطح بررسی کنید تا کیفیت بلوک نهایی تحت تأثیر قرار نگیرد.
نکته مهم این است که در فروشگاههای عمومی خرید آنلاین مانند دیجیکالا معمولاً تنوع محدودی از دستگاههای صنعتی سنگین مانند بلوکزن یافت میشود، چون این نوع ماشینآلات بیشتر از طریق تولیدکنندگان تخصصی، نمایشگاههای ماشینآلات ساختمانی یا آگهیهای فروش مستقیم عرضه میشوند. برای اطمینان از قیمت واقعی و بهروز، بهتر است چند تأمینکننده را استعلام قیمت بگیرید و دستگاه را از نزدیک ببینید.
کاربرد بلوک سیمانی در دیوار چینی
بلوکهای تولیدشده با این دستگاهها بیشتر برای اجرا در پروژههای ساختمان، دیوار حیاط، دیوار حائل و جداکنندههای داخلی استفاده میشوند. انتخاب صحیح نسبت مصالح و رعایت زمان خشک شدن، مستقیماً روی مقاومت دیوار نهایی در برابر فشار و رطوبت تأثیر میگذارد؛ بنابراین دقت در مراحل تولید بلوک، بهاندازه دقت در اجرای دیوار اهمیت دارد.
نکات ایمنی و نگهداری دستگاه بلوک زن دستی
- همیشه پیش از اتصال به برق، از سالم بودن کابل و اتصال زمین مطمئن شوید.
- از دستکش و کفش ایمنی هنگام کار با دستگاه استفاده کنید.
- بعد از پایان کار روزانه، قالبها را از باقیمانده مواد سیمانی تمیز کنید تا از خوردگی و گیرکردن جلوگیری شود.
- بهطور دورهای روغنکاری قسمتهای متحرک و بررسی سفتی پیچها را انجام دهید.
- در صورت افت کیفیت بلوکها، ابتدا عملکرد ویبره را بررسی کنید.
جمعبندی
نحوه کار با دستگاه بلوک زن دستی شامل پنج مرحله اصلی است: اتصال برق، ریختن مواد در قالب، فعالسازی ویبره، فشردهسازی با دسته چکشی و تخلیه بلوک روی زمین برای خشک شدن. با تنظیم درست ویبره، رعایت نسبت صحیح مصالح در آموزش بلوک زنی سیمانی و توجه به نکات ایمنی، میتوانید بلوکهایی مقاوم و استاندارد برای مصرف در دیوارچینی تولید کنید. اگر ظرفیت تولید بیشتری نیاز دارید، دستگاههای نیمهاتوماتیک و اتوماتیک گزینههای مناسبتری برای کاهش نیروی کار و افزایش سرعت تولید هستند.
سوالات متداول درباره نحوه کار با دستگاه بلوک زن دستی
آیا کار با دستگاه بلوک زن دستی نیاز به آموزش تخصصی دارد؟
خیر، این دستگاه ساختار سادهای دارد و با رعایت مراحل ذکرشده در این مقاله، هر فردی میتواند در مدت کوتاهی نحوه کار با آن را یاد بگیرد.
چند روز طول میکشد تا بلوک تولیدشده آماده استفاده شود؟
معمولاً بین ۱۰ تا ۱۵ روز زمان لازم است تا بلوک بهطور کامل خشک شده و آماده مصرف در دیوارچینی شود.
تفاوت اصلی دستگاه دستی با اتوماتیک در چیست؟
در دستگاه دستی، فشردهسازی و جابهجایی بلوک با نیروی انسانی انجام میشود، اما در دستگاه اتوماتیک این مراحل توسط سیستم هیدرولیک و کنترل خودکار صورت میگیرد.
اولین دیدگاه را ثبت کنید